Υπάρχει ένα μοτίβο που βλέπω επανειλημμένα σε επιχειρήσεις που ξεκινούν. Ενθουσιασμός, κίνηση, πολλή δουλειά και σε λίγους μήνες αρκετή σύγχυση. Όχι επειδή η ιδέα ήταν κακή, ούτε επειδή η αγορά δεν υπάρχει, αλλά επειδή τρία θεμελιώδη πράγματα δεν είχαν οριστεί από την αρχή.
1. Δεν υπάρχει δομή
Μια επιχείρηση χωρίς δομή δεν είναι επιχείρηση. Είναι μια ομάδα ανθρώπων που κάνουν ότι νομίζουν ότι πρέπει να κάνουν, την ίδια στιγμή, με διαφορετική κατεύθυνση. Η δομή δεν σημαίνει γραφειοκρατία. Σημαίνει ότι υπάρχει μια λογική στον τρόπο που λειτουργεί η εταιρεία. Πώς παίρνονται αποφάσεις, πώς ρέει η πληροφορία, ποιος είναι υπεύθυνος για τι. Χωρίς αυτό, κάθε πρόβλημα που εμφανίζεται γίνεται κρίση, γιατί κανείς δεν ξέρει ποιος πρέπει να το λύσει.
2. Δεν υπάρχουν ρόλοι
Το δεύτερο λάθος είναι πιο λεπτό αλλά εξίσου καταστροφικό. Σε μικρές επιχειρήσεις που ξεκινούν, συνήθως όλοι κάνουν τα πάντα. Αυτό στην αρχή φαίνεται ευέλικτο. Στην πορεία αποδεικνύεται ότι κανείς δεν κάνει τίποτα σωστά, γιατί δεν υπάρχει κανείς που να είναι πραγματικά υπεύθυνος για κάτι συγκεκριμένο. Όταν όλοι είναι υπεύθυνοι για όλα, στην πράξη κανείς δεν είναι υπεύθυνος για τίποτα. Ο ρόλος δεν είναι τίτλος, είναι σαφήνεια. Ξέρεις τι κάνεις, ξέρεις τι δεν κάνεις και ξέρεις που τελειώνει η δική σου ευθύνη και αρχίζει του διπλανού σου.
2. Δεν είναι ξεκάθαρο τι πουλάμε
Αυτό είναι το πιο συχνό και το πιο επικίνδυνο. Οι περισσότερες νέες επιχειρήσεις ξέρουν τι φτιάχνουν, αλλά δεν ξέρουν τι πουλάνε και αυτά είναι δύο πολύ διαφορετικά πράγματα.
Τι πουλάμε δεν σημαίνει ποιο είναι το προϊόν ή η υπηρεσία. Σημαίνει ποιο είναι το πρόβλημα που λύνουμε, για ποιον το λύνουμε και γιατί εμείς και όχι κάποιος άλλος. Αν δεν μπορείς να το πεις σε μία πρόταση με σαφήνεια, ο πελάτης δεν θα το καταλάβει και αν ο πελάτης δεν καταλαβαίνει τι του πουλάς, δεν αγοράζει.
Τα τρία αυτά προβλήματα εμφανίζονται σχεδόν πάντα μαζί και το ένα τροφοδοτεί το άλλο. Χωρίς δομή δεν μπορείς να ορίσεις ρόλους. Χωρίς ρόλους δεν υπάρχει κανείς που να είναι υπεύθυνος να απαντήσει στο ερώτημα τι πουλάμε και χωρίς ξεκάθαρο προϊόν δεν μπορείς να χτίσεις δομή γύρω από κάτι συγκεκριμένο.
Η λύση δεν είναι πολύπλοκη, αλλά απαιτεί να σταματήσεις για λίγο από την κίνηση και να απαντήσεις σε τρεις ερωτήσεις πριν συνεχίσεις.
Τι πουλάμε και σε ποιον;
Ποιος κάνει τι και είναι ξεκάθαρο σε όλους;
Πώς παίρνουμε αποφάσεις όταν κάτι δεν πάει καλά;
Αν δεν έχεις απαντήσεις, δεν έχεις επιχείρηση ακόμα. Έχεις μια καλή ιδέα που περιμένει να γίνει επιχείρηση.